Рубрика: Ուսումնական պարապմունք

2018-2019

11․09-15․09
Առաջադրանք — հայոց-12

«Վահագնի ծնունդը»

«Հայկ և Բել»

«Տիգրան և Աժդահակ»

«ՀԱՅՈՑ ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆ»
Մովսես Խորենացի

ՈՂԲ

Ողբում եմ քեզ, Հայոց աշխարհ, ողբում եմ քեզ, բոլոր հյուսիսային ազգերի մեջ վեհագույնդ, որովհետև վերացան թագավորդ ու քահանադ, խորհրդականդ և ուսուցանողդ. վրդովվեց խաղաղությունը, արմատացավ անկարգությունը, խախտվեց ուղղափառությունը, հիմնավորվեց տգիտությամբ չարափառությունը:

…..

Այսպիսի վշտով խեղդվում եմ, մեր հոր կարոտով մաշվում: Ո՞ւր է այն քաղցր աչքերի հանդարտությունը ուղիղների համար և ահավորությունը չարերի համար. ո՞ւր է այն զվարթ շրթունքների ժպիտը լավ աշակերտներին հանդիպելիս, ո՞ւր է այն բարյացակամ սիրտը, որ արբանյակներ էր գրավում. ո՞ւր է երկայն ճանապարհները հեշտացնող հույսը, նեղություններից հանգստացողը. կորա~վ ժողովուրդը, ծածկվե՜ց նավահանգիստը, լքե~ց օգնականը. լռե~ց խրախուսիչ ձայնը:

Ո՞վ այսուհետև պիտի հարգե մեր ուսումը, ո՞վ պետք է ուրախանա իր աշակերտիս առաջադիմությամբ, ո՞վ հայրական զվարճությունը պիտի արտահայտե’ մասամբ իր որդուցս հաղթվելով: Ո՞վ պետք է զսպե առողջ վարդապետության հակառակ դուրս եկողների հանդգնությունը, որոնք ամեն բանով քանդված ու քայքայված՝ շատ ուսուցիչներ են փոփոխում և բազմաթիվ գրքեր, ինչպես ասաց հայրերից մեկը. ամեն բանի նրանք հավասարապես դժվարանում են և իրենց համար չար օրինակ են դարձնում մեզ ծաղրելն ու արհամարհելը, իբրև անհաստատ և որևէ պիտանի արվեստից զուրկ (մարդկանց): Ո՞վ պետք է նրանց պապանձեցնե սաստելով և մեզ սփոփե գովելով և չափ դնե խոսքի լռության:

……..

Ուսուցիչները՝ տխմար ու ինքնահավան, իրենք իրենցից պատիվ գտած և ոչ աստծուց կոչված, փողով ընտրված և ոչ սուրբ հոգով. ոսկեսեր, նախանձոտ, թողած հեզությունը, որի մեջ աստված է բնակվում և գայլ դարձած գիշատում են իրենց հոտերը:

Կրոնավորները’ կեղծավոր, ցուցամոլ, սնափառ, պատվասեր, քան աստվածասեր:

Վիճակավորները/ թեմերի առաջնորդները/՝ հպարտ, դատեր սիրող, դատարկախոս, ծույլ, գիտություններն ու վարդապետական գրվածքներն ատող, առևտուր և կատակերգություններ սիրող:

Աշակերտները՝ սովորելու մեջ ծույլ, սովորեցնելու մեջ փութաջան, որոնք դեռ չսովորած’ աստվածաբան են:

Ժողովրդականները՝ ամբարտավան, ստահակ, մեծախոս, աշխատանքից խուսափող, արբեցող, վնասագործ, ժառանգությունից փախչող10:

Զիվորականները՝ անարի, պարծենկոտ, զենք ատող, ծույլ, ցանկասեր, թուլամորթ, կողոպտիչ, գինեմոլ, հելուզակ, ավազակների բնութենակից:

Իշխանները՝ ապստամբ, գողերին գողակից, կաշառակեր, կծծի, ժլատ, ագահ, հափշտակող, աշխարհ ավերող, աղտեղասեր, ծառաներին համամիտ:

Դատավորները՝ տմարդի, սուտ, խաբող, կաշառակեր, իրավունքը չպահպանող, անհաստատ, հակառակող:

…….

Որովհետև (մեզ) տիրեցին խստասիրտ ու չար թագավորներ, որոնք ծանր, դժվարակիր բեռներ են բարձում, անտանելի հրամաններ են տալիս:

Կառավարիչները կարգ չեն պահպանում, անողորմ են, սիրելիները դավաճանված են, թշնամիները զորացած. հավատը ծախվում է այստեղի ունայն կյանքի համար:

Ասպատակություններ են գալիս անհատնում, շատ տեղերի վրա, տները գերվում են, ստացվածքները հափշտակվում, գլխավոր մարդիկ կապվում են, հայտնի անձեր բանտարկվում են, դեպի օտարություն են աքսորվում ազնվականները, անթիվ նեղություններ են կրում ռամիկները, առնվում են քաղաքներ, քանդվում են ամրոցներ, ավերվում են ավաններ, հրդեհվում են շինություններ, անվերջ սովեր և հիվանդություններ և բազմատեսակ համաճարակներ:

Առաջադրանք 
Համեմատեք Խորենացու ժամանակները մեր ժամանակների հետ։ Ի՞նչ ընդհանրություններ և տարբերություններ եք տեսնում։ 

*******************************************************************************

Գրականություն
Ուսուցման նպատակը

XX դարի երկրորդ կեսի հայ գրականության զարգացման ուղիների իմացություն
գրականության մեջ XX դարի պատմական, քաղաքական, սոցիալական իրադարձությունների արտացոլման իմացություն
բանաստեղծական մտքի նոր դրսևորումների, լեզվաոճական նորամուծությունների և նոր արտահայտչամիջոցների ընկալման կարողություն
գեղարվեստական արձակի մեջ նոր հերոսի, նրա նոր մեկնաբանության ընկալում
-հայ նորագույն գրականության գաղափարների և թեմաների ընկալում
— պետական ավարտական քննությունների նախապատրաստում

Ուսումնական գործունեությունը.
գեղարվեստական արձակ և չափածո երկերի ընթերցում, վերլուծություն և մեկնաբանում
գրական տեքստի համակողմանի վերլուծություն,
վերլուծական շարադրանքներ` գրական երկի, հեղինակի գրական ժառանգության, գրողի ոճի, գրական հերոսի բնութագրման վերաբերյալ,
գրավոր կարծիք ուսումնասիրվող գրական երկի վերաբերյալ,
բառային աշխատանք` ստեղծագործության բառապաշարի ոճական քննություն։

Սովորողների հետազոտական աշխատանքներ
Ուսումնական տեսանյութերի, տեսահոլովակների, ուսումնական նյութերի ստեղծում, պրեզենտացիաների, տեսադարանների պատրաստում, փաստերի հավաքագրում, ամփոփում Առաջադրանքների ստեղծում:
Բովանդակությունը
Գուրգեն Մահարի- Մահարին բանաստեղծ և արձակագիր: «Ծաղկած փշալարեր» վիպակը:
Կոստան Զարյան- «Նավը լեռան վրա» վեպը:
Շահան Շահնուր- «Նահանջ առանց երգի» վեպը:
Համո Սահյան- «Մայրամուտից առաջ» և «Քարափների երգը» ժողովածուների ընդհանուր բնութագիրը,  «Ինձ բացակա չդնեք»։
Պարույր Սևակ- «Մարդը ափի մեջ» և «Եղիցի լույս» ժողովածուների ընդհանուր բնութագիրը: «Անլռելի զանգակատուն» պոեմը։
Հ. Չարխչյան- «Սևակի մահվան առեղծվածը»
Հ. Չարխչյան- «Սևակի մեծ սերը.Սուլամիթա»
Հրանտ Մաթևոսյան- Արձակի լեզվաոճական առանձնահատկությունները: «Աշնան արևը» վիպակը:
Ժամանակակից հայ բանաստեղծներ. Մարո Մարգարյան, Գևորգ Էմին, Սիլվա Կապուտիկյան, Վահագն Դավթյան, Ռազմիկ Դավոյան…
Ժամանակակից հայ արձակագիրներ. Լեռ Կամսար, Մկրտիչ Արմեն, Խաչիկ Դաշտենց, Սերո Խանզադյան, Մուշեղ Գալշոյան…

  1. Հին գրականություն՝ Գրերի գյուտ, Մաշտոց, պատմագրություն, Խորենացու «Հայոց պատմութունը»։
  2. Բանահյուսություն՝ Առասպելաբանություն, «Սասնա ծռեր»
  3. Նոր գրականություն՝ ռոմանտիկներ՝ Րաֆֆի, Մուրացան,
    ռեալիստներ՝ Շիրվանզադե, Պարոնյան։
  4. Օտարագիրներից՝ Վիլյամ Սարոյան:
    Հայոց լեզու
    1․ Խոսքի ընդհանուր հատկանիշները։ Շարադրանք։ Շարադրանքի ոճական ընտրություն։ 2․ Գործառնական ոճեր. գիտական, վարչական, հրապարակախոսական և գեղարվեստական ոճեր։ Առօրյա խոսակցական ոճ։
    3․ Քերականության բաժինները. ուղղագրություն, ուղղախոսություն, բառագիտություն։
    4․ Ձևաբանություն։ Խոսքի մասերի դասակարգում ըստ նյութական, քերաանական և վերաբերմունքային իմաստների։ Գոյականի, դերանվան, բայի հիմնական հատկանիշները։
  5. Շարահյուսություն։ Նախադասություն, տեսակները։ Բարդ նախադասության բաղադրիչներն ու դրանց հարաբերությունը։ Բազմաբարդ նախադասություն։ Հիմնական կանոնները և շեղումները։ Զուգաձևություններ։
    http://online.fliphtml5.com/fumf/ldap/#p=48

Читать далее «2018-2019»

Реклама